Redakcja: Ks. Piotr Gruba i Młodzież

SIEDEM SAKRAMENTÓW KOŚCIOŁA (1)

            Chrystus, „siedząc po prawicy Ojca” i rozlewając Ducha Świętego na swoje Ciało, którym jest Kościół, działa obecnie przez sakramenty ustanowione przez Niego w celu przekazywania łaski. Sakramenty są widzialnymi znakami (słowa i czynności), zrozumiałymi dla człowieka. Urzeczywistniają one skutecznie łaskę, którą oznaczają, za pośrednictwem działania Chrystusa i przez moc Ducha Świętego (KKK 1084)

            Życie liturgiczne Kościoła koncentruje się wokół ofiary eucharystycznej i sakramentów. W Kościele jest siedem sakramentów: chrzest, bierzmowanie, Eucharystia, pokuta, namaszczenie chorych, sakrament święceń, małżeństwo. Sakramenty te obejmują wszystkie etapy i wszystkie ważne momenty życia chrześcijanina: sprawiają narodzenie i rozwój życia wiary (sakramenty wtajemniczenia chrześcijańskiego – chrzest, bierzmowanie i Eucharystia), uzdrowienie (sakramenty uzdrowienia – pokuta i namaszczenie chorych) i dar posłania (sakramenty służące komunii i posłaniu wiernych – kapłaństwo, małżeństwo).

            Sakramenty tworzą, więc pewną strukturę, w której każdy z nich ma swoje żywotne miejsce. W tej strukturze Eucharystia zajmuje wyjątkowe miejsce jako „sakrament sakramentów”. „Wszystkie inne sakramenty są skierowanie do niej jak do swego celu” (św. Tomasz z Akwinu).

            Opierając się na nauczaniu Pisma Świętego, na tradycjach apostolskich i na zgodnym zdaniu Ojców wyznajemy, że „wszystkie sakramenty Nowego Przymierza zostały ustanowione przez Jezusa Chrystusa” (Sobór Trydencki).

            Sakramenty są sakramentami Kościoła w podwójnym znaczeniu: „przez Kościół” i „dla Kościoła”. Są sakramentami „przez Kościół”, ponieważ jest on sakramentem działania Chrystusa, który dokonuje w nim swego dzieła dzięki posłaniu Ducha Świętego. Są one także sakramentami „dla Kościoła”, będąc sakramentami, które „budują Kościół” (św. Augustyn), ponieważ ukazują i udzielają ludziom, zwłaszcza w Eucharystii, tajemnicę komunii Boga miłości, Jednego w Trzech Osobach.

            „Celem sakramentów jest uświęcanie człowieka, budowanie mistycznego Ciała Chrystusa, a wreszcie oddawanie czci Bogu. Jako znaki, mają one także pouczać. Sakramenty wiarę nie tylko zakładają, lecz za pomocą słów i rzeczy dają jej wzrost, umacniają ją i wyrażają. Słusznie, więc nazywają się sakramentami wiary” (Sobór Watykański II).

            Sakramenty godnie celebrowane w wierze udzielają łaski, którą oznaczają. Są one skuteczne, ponieważ działa w nich sam Chrystus: to On chrzci, to On działa w sakramentach, aby udzielać łaski, jaką oznacza sakrament. Sakramenty działają mocą zbawczego dzieła Chrystusa, dokonanego raz na zawsze, czyli ex opere operato (dosłownie: „przez sam fakt spełnienia czynności”). Wynika stąd, że „sakrament urzeczywistnia się nie przez sprawiedliwość człowieka, który go udziela lub przyjmuje, lecz przez moc Bożą” (św. Tomasz z Akwinu). W chwili, gdy sakrament jest celebrowany zgodnie z intencją Kościoła, moc Chrystusa i Jego Ducha działa w nim i przez niego, niezależnie od osobistej świętości szafarza. Skutki sakramentów zależą jednak także od dyspozycji tego, który je przyjmuje.

            Kościół naucza, że dla wierzących sakramenty Nowego Przymierza są konieczne do zbawienia. Duch Święty uzdrawia i przemienia tych, którzy przyjmują sakrament, upodabniając ich do Syna Bożego.

            Kościół celebruje misterium swego Pana, „aż przyjdzie”, aby „Bóg był wszystkim dla wszystkich” (1 Kor 11, 26; 15,28). W sakramentach Kościół otrzymuje już zadatek swego dziedzictwa, uczestniczy już w życiu wiecznym, „oczekując błogosławionej nadziei i objawienia się chwały wielkiego Boga i Zbawiciela naszego, Jezusa Chrystusa” (Tt 2,13).

            Sakrament jest znakiem, który przypomina to, co było wcześniej, a mianowicie mękę Chrystusa; który uwidacznia to, co dokonuje się w nas przez mękę Chrystusa, a mianowicie łaskę, jest znakiem profetycznym, to znaczy zapowiadającym przyszłą chwałę” (św. Tomasz z Akwinu).

(Opracowane na podstawie Katechizmu Kościoła Katolickiego)